Eroica - Andrzej Munk

ROK PRODUKCJI	1957
PRODUKCJA	Zespół Filmowy "Kadr"
REŻYSERIA	Andrzej Munk
SCENARIUSZ	Jerzy Stefan Stawiński
ZDJĘCIA	Jerzy Wójcik
MONTAŻ	Jadwiga Zaicek
MUZYKA	Jan Krenz
OBSADA	Edward Dziewoński (Dzidziuś Górkiewicz) Leon Niemczyk (Oficer węgierski) Kazimierz Rudzki (Porucznik Turek) Tadeusz Łomnicki (Porucznik Zawistowski) Józef Nowak (Porucznik Kurzawa) Józef Kostecki (Porucznik Żak)
CZAS TRWANIA	80 min

SCHERZO ALLA POLACCA (NOWELA I)

W Warszawie wybucha powstanie. Dzidziuś Górkiewicz w popłochu opuszcza stolicę, by skryć się w podwarszawskim Zalesiu. W domu zastaje Istvana, oficera z rezydującego w pobliżu oddziału węgierskiego. Węgrzy są skłonni wspomóc powstańców, ale stawiają pewne warunki. Dzidziuś podejmuje się pertraktacji z dowództwem. Podczas jednej z wypraw zostaje omyłkowo uznany za szpiega i poddany przesłuchaniom. Zwolniony z aresztu, po całonocnej pijatyce, cudem przedostaje się do Zalesia, by przekazać Węgrom ostateczną decyzję. Fiasko negocjacji nie pozostawia złudzeń co do dalszych losów powstania. Dzidziuś decyduje się wrócić do walczącej Warszawy.

OSTINATO LUGUBRE (NOWELA II)

Do niemieckiego oflagu dociera kolejna grupa polskich żołnierzy. Nowicjuszom trudno odnaleźć się w zrytualizowanej i zhierarchizowanej rzeczywistości obozu. Presji nie wytrzymuje porucznik Żak, wystawiając się na pewną śmierć, ginie od strzału wartownika. Wśród żołnierzy krąży opowieść o brawurowej ucieczce porucznika Zawistowskiego. Jedynie ta legenda jest w stanie skonsolidować skłóconą społeczność obozową. Pewnej nocy jeden z grupy nowo przybyłych, porucznik Kurzawa, odkrywa tajemnicę Zawistowskiego. Mityczny bohater nie uciekł, lecz ciężko chory i załamany psychicznie ukrywa się na poddaszu.

ANDRZEJ MUNK

Reżyser filmowy i teatralny, scenarzysta, operator, współtwórca polskiej szkoły filmowej, wykładowca PWST w Łodzi (1957-1961); urodzony w 1921 roku w Krakowie, zginął w wypadku samochodowym w 1961 roku. Studia filmowe na wydziale Operatorskim, a następnie na wydziale Reżyserii PWST w Łodzi ukończył w 1951 roku. Zadebiutował w 1949 roku dokumentalnym filmem Sztuka młodych. Pracował w Warszawskiej Wytwórni Filmów Dokumentalnych, początkowo jako operator, a następnie reżyser krótkich form dokumentalnych, utrzymanych w estetyce socrealistycznej (Nauka bliżej życia, Kierunek Nowa Huta, Poemat symfoniczny "Bajka", Pamiętniki chłopów). Po 1955 roku Munk coraz wyraźniej skłania się ku fabule, czego dowodem jest Błękitny krzyż - ostatni projekt zrealizowany w Wytwórni Filmów Dokumentalnych. Od Człowieka na torze (1956) rozpoczyna kilkuletnią współpracę ze scenarzystą Jerzym Stefanem Stawińskim. Przełomowym dziełem w twórczości Andrzeja Munka okazała się Eroica (1957) - jedno z najwybitniejszych dzieł polskiej szkoły filmowej. Kolejnym dziełem miała być Pasażerka według scenariusza Zofii Posmysz, prace nad filmem przerwała jednak tragiczna śmierć reżysera. Zrealizowane przez Munka fragmenty zostały zmontowane przez Witolda Lesiewicza i zaprezentowane publiczności w 1963 roku. Wybrana filmografia: Błękitny krzyż (1955), Człowiek na torze (1956), Eroica (1957), Zezowate szczęście (1959), Pasażerka (1961-1963).

Ostry film zaangażowany - Julian Antonisz

ROK PRODUKCJI	1979
PRODUKCJA	Studio Filmów Animowanych w Krakowie
REALIZACJA	Julian Antosz
REPROJEKCJA	Krzysztof Stawowczyk Marek Dumnicki
MUZYKA	Julian Antosz
ŚPIEW	Aniela Jaskólska
CZAS TRWANIA	7 min

Film w żartobliwej, animowanej formie przedstawia opowieść o zaniku życia kulturalnego w pewnym dużym mieście z powodu decyzji o likwidacji ulicznych kiosków plakatowych. Inicjatywa przedsiębiorczej emerytki zostaje ukarana odgórnie, a legislacyjne zapędy urzędników państwowych przyczyniają się do zamknięcia kin, teatrów i sal koncertowych, a także - do wzrostu alkoholizmu wśród mieszkańców.

JULIAN ANTONISZ

Artysta plastyk, scenarzysta, twórca eksperymentalnych filmów animowanych, kompozytor, wynalazca i konstruktor "maszyn filmowych" wykorzystywanych do realizacji filmów noncamerowych; urodzony w 1941 roku w Nowym Sączu, zmarł w 1987 roku w Lubieniu. Współzałożyciel Krakowskiego Studia Filmów Animowanych. W 1965 roku ukończył wydział Malarstwa i Grafiki akademii sztuk pięknych w Krakowie. Zadebiutował w 1967 roku filmem animowanym Fobia. W 1977 roku wyreżyserował Słońce - film bez kamery; premierze filmu towarzyszył manifest, w którym sformułowano koncepcję obrazu powstającego na taśmie bez użycia kamery (non-camera). W latach 1981-1986 zrealizował dwanaście odcinków Polskiej Kroniki Noncamerowej. Wybrana filmografia: W szponach seksu (1969), Jak działa jamniczek (1972), Ostry film zaangażowany (1979), Pan Tadeusz. Księga I. Gospodarstwo (1980), Światło w tunelu (1986).